Garderen bruist tijdens Garderen Live

“Is dit ook een demonstratie van Garderen Live?”, roept een toerist naar een gezin dat gezamenlijk aan het tuinieren is om de tuin er netjes bij te laten liggen. Vriendelijk wordt er gelachen waarna een kort gesprekje plaatsvindt. Het is tekenend voor de gemoedelijke sfeer waarin ondernemers, toeristen en dorpsbewoners elkaar treffen tijdens de openbedrijvendag Garderen Live.

Door: Arjan Hoefakker

Onder het motto ‘vernieuwend voorjaar’, genieten duizenden bezoekers van de gastvrijheid van de Garderen. Onder een laag bewolking is het in de ochtend redelijk rustig, pas in de middag komt er een enorme stroom aan bezoekers naar het dorp. De dag wordt afgetrapt door burgemeester Houben en Commissaris van de Koningin, Clemens Cornielje. Vergezeld door wethouder van den Hengel, de directeuren De Jong en Groeneweg van het Veluws Bureau voor Toerisme en de ANWB en de initiatiefnemers van Garderen Live. Hun toer door het dorp begint bij hotel/restaurant Overbosch waar de mediterrane sfeer centraal staat. De heren krijgen een demonstratie ‘sableren’; een ontkurking van een fles wijn met een groot zwaard op de manier zoals de Kozakken in de tijd van Napoleon Bonaparte bezigden. Na één mislukte poging weet de demonstrateur de handen op elkaar te krijgen als de kurk van de fles na een doffe knal over het dak van Overbosch vliegt. Ook Cornielje blijkt deze techniek te beheersen en toont dat door met een ferme slag een fles te openen.

Op het grasveld voor de kerktoren speelt muziekvereniging Tot Ons Genoegen enkele melodieën uit hun repertoire, terwijl zo’n 200 belangstellenden wacht op de komst van de koets met daarin de bestuurders. Burgemeester Houben looft in zijn toespraak de ondernemerszin en het historische besef van de Garderenen. Cornielje benadrukt het belang om het oubollige karakter van de Veluwe te herstellen en looft het initiatief van Garderen Live. Ook het historische besef van de bevrijding door de Canadezen wordt geloofd, zeker nu het monument op de putbrink is aangevuld met een beeldje van een Canadese strijder, aangeboden door de familie van de Kolk. Volgens de directeur van het Veluws Bureau voor Toerisme blijkt uit onderzoek dat de toerist de vriendelijkheid van Garderenen erg waardeert, bijvoorbeeld bij het vragen van de weg.  Dat is overigens niet meer nodig, nu er overal in het dorp grote informatieborden staan, een proefproject van de ANWB. Na de toespraken wordt Garderen Live officieel geopend door de bestuurders die een levend standbeeld onthullen van een ‘bloemenmeisje’. Als de doeken worden verwijderd wordt een prachtige aangeklede Chantal Kloezeman zichtbaar. Ze staat zo stil als ze kan en draagt een bordje met de tekst:  ‘Garderen, baken in het groen’. Als ze een andere pose inneemt klinkt er een massale ‘ahh!’. ,,Ik heb wel geoefend om zo stil te staan en vooral om niet te lachen als iemand in je ogen kijkt!”, zegt de elfjarige Chantal achteraf.

In het dorpscentrum heerst vooral een gezellige sfeer. Voor de keurslagerij Schuiteman speelt een boerenkapel vrolijke deuntjes, terwijl bezoekers zich de saté van de slager goed laten smaken. Bij de brandweerkazerne kan de liefhebber zich in een hoogwerker laten tillen om Garderen vanuit de hoogte te zien. Ook bij korenmolden De omloop van de korenmolen De Hoop wordt druk bezocht. Door het hele centrum heen staan schitterend uitziende kinderen die een standbeeld immiteren. De ene is nog mooier versierd met attributen dan de ander. Wanneer mensen langslopen om geld in hun bakje te gooien, nemen ze af en toe een andere houding aan. Bijzonder voor hen was het gezelschap van gemeentelijke en provinciale bestuurders dat langstrok. De Commissaris van de Koningin Cornielje beloonde elk van de ruim twintig verstijfde kinderen met een rondvlucht boven hun eigen dorp.

Bij slagerij van Engelen worden gasten welkom geheten in een sfeervolle tent met een uitstraling van een Oostenrijks vakantiehuis. Voor de ingang komt de aroma van de spareribs de bezoekers al tegemoet. Kinderen vermaken zich opperbest met het rodeostiertje. Ria Kroes, die zelf zo’n 30 jaar werkte in de slagerij, leidt de gasten door het bedrijf.,,We laten mensen vandaag onze producten proeven en dan hopen we natuurlijk dat ze wat kopen. We zijn al bijna door onze voorraad spareribs heen, terwijl het nog maar half één is!”, aldus de opgewekte Ria Kroes die zich snelt om een nieuw groepje bezoekers te verwennen.

Voor de ingang van de tandartsenpraktijk van Peter van der Schoor en Paul van Dam staat een schitterend aangekleed levend standbeeld. Alleen de beweging van de veren op haar hoed in de wind doen vermoeden dat het hier geen echt standbeeld betreft. Vol bewondering kijken Lies en Ben Licht uit Apeldoorn toe. ,,Die vrouw heeft het vast niet warm”, concludeert Lies, terwijl haar man het geheel probeert te vangen in een foto.,,Wij hebben een binding met dit dorp, de omgeving en de natuur zijn hier nog erg puur. We lopen hier nu al anderhalf uur rond en hebben ons nog geen moment verveeld. Het is erg gezellig en ik heb al de nodige plaatjes gemaakt”, besluit Ben, voordat het tweetal de praktijk inloopt.

Veel ondernemers komen met originele prijsvragen voor bezoekers. Zo kan met bij Overbosch raden hoeveel olijven er in de 100 jaar oude Spaanse olijfbomen hangen en bij de tandartspraktijk aan de Speulderweg maken kinderen kans op een elektrische tandenborstel. Bij van den Engel fotografie staat een stelletje drie minuten aaneen te zoenen op de rode loper onder een rozenboog. Het doel; het winnen van een trouwreportage. Als een stelletje tortelduifjes de uitdaging aangaat valt er een serene stilte en kijken omstanders met een glimlach toe.

Marinus van Otterlo kijkt trots toe hoe zijn schitterend verklede dochters Marissa en Saranna roerloos een standbeeld imiteren op de vernieuwde putbrink. ,,Het is geweldig dat er het hele jaar door zoveel activiteiten zijn in Garderen. Wij staan hier elk jaar op de camping en het is leuk om dan te zien hoe zo’n klein dorp zo groot op de kaart wordt gezet. Daarom komen we steeds weer terug”,vertelt van Otterlo. Hij staat model voor de toerist waarop Garderen Live zich richt. Wethouder van den Hengel van toerisme raakt in gesprek en complimenteert hem met de mooie outfits van zijn dochters en het feit dat hij als toerist zo gebonden raakt aan Garderen. ,,Wij als gemeente zijn erg bezig om het toerisme te verbeteren. Het begint in Garderen, want dit dorp is zelfs voor de hele provincie een voorbeeld”, aldus de wethouder.

Bij bakkerij Schuiteman wordt volop beschuit gebakken. Bezoekers worden naar binnen gezogen door de aanlokkelijke geur in de bakkerij. Peter Vermeulen haalt een zojuist vers gebakken lading beschuit uit de roodgloeiende oven. Vol passie vertelt hij zijn klanten over zijn speciale beschuiten en laat hen proeven. ,,Het is vandaag drukker dan andere jaren. Het is echt leuk om het proces van het rijzen van het brood uit te leggen. De mensen zijn erg belangstellend. Het nadeel is dat je zelf niets van de festiviteiten in het dorp ziet.”

Aan het einde van de dag kijkt Willem Silvius van de organisatie tevreden terug op de eerste voorjaarseditie van Garderen Live. Voorheen werd de openbedrijvendag gehouden in de koude december maand. ,,Vanochtend was het nog redelijk rustig, maar vanmiddag was er een gigantische toestroom. We mochten vandaag duizenden mensen meer ontvangen in ons dorp dan voorgaande edities en iedereen is enthousiast over de nieuwe vorm van Garderen Live.”